PTAKI (Aves), gromada stałocieplnych kręgowców (Vertebrata) z grupy owodniowców. Współcześnie występuje około 8500 gatunków, z czego w Polsce około 220 gatunków gniazdowych.

Ptaki wyodrębniły się z gadów (cekurozaurów) już w jurze. Początkowo łączyły cechy gadów i ptaków (archeopteryks). W dalszym rozwoju ewolucyjnym wytworzyły formy przystosowane do lotu, a także do poruszania się w wodzie i na lądzie. Kończyny przednie przekształcone zostały w skrzydła, ciało pokryło się piórami. Bezzębne szczęki pokrywają się rogowym dziobem. W układzie oddechowym oprócz płuc powstają także worki powietrzne, które wypełniają przestrzenie między narządami oraz większość kości (zwane pneumatycznymi).

Dzięki temu ptaki podwójnie oddychają, ponadto odgrywają rolę w termoregulacji. Krew żylna jest całkowicie rozdzielona od tętniczej - serce składa się z dwóch komór i dwóch przedsionków, w układzie tętniczym obecny tylko prawy łuk aorty. Kościec ma budowę zwartą, bardzo mało części chrzęstnych, duże partie szkieletu są zrośnięte, np. kości czaszki, większość kręgów odcinka piersiowego, lędźwiowego i krzyżowego.

Duża ruchomość czaszki istnieje dzięki zestawieniu jej z kręgosłupem jednym kłykciem potylicznym (otwór potyliczny u ptaków przesunięty jest na spodnią stronę czaszki). Charakterystyczną cechą ptaków jest także elastyczne połączenie kostnej podstawy górnej części dzioba z czaszką. Duży mostek, z wydatnym grzebieniem kostnym u większości ptaków - grzebieniowce - stanowi miejsce przyczepu silnych mięśni poruszających skrzydła. Niektóre gatunki ptaków przystosowane są wyłącznie do chodzenia i biegania - bezgrzebieniowce.

Ptaki nielatające wykształciły bardzo silne dwu lub trójpalczaste nogi, z jednoczesnym uwstecznieniem lub redukcją skrzydeł (kiwi - Apterygidae). Temperatura ciała około 40 - 45 stopni C i intensywne odżywianie się spowodowane są szybką przemianą materii. U ptaków nastąpił silny rozwój ośrodkowego układu nerwowego, a także narządów zmysłu - wzroku i słuchu. Rozdrabnianie pokarmu dokonuje się w tylnej części żołądka w tzw. żołądku mięśniowym, charakteryzujący się o grubymi, mięsistymi ściankami. Aby usprawnić proces trawienia ptaki połykają kamyki i piasek. Niektóre gatunki ptaków mają wole - miejsce rozmiękczania i magazynowania pokarmu.

Mocz - zawierający kwas moczowy - jest odprowadzany z nerek przewodami wprost do steku. W steku uchodzą także przewody gruczołów rozrodczych. U samic występuje tylko lewy jajnik i jajowód, a gdy istnieje prawy, jest on nieczynny. U większości ptaków widoczny jest silny dymorfizm płciowy. Ptaki cechuje bogactwo obyczajów, zwłaszcza w porze godów i lęgów. Wszystkie gatunki ptaków są jajorodne Skorupa jaja jest twarda (wapienna skorupa). Kształt jaja jest cechą charakterystyczną danego gatunku. Wysiadywaniem jaj zajmuje się zazwyczaj jedno z rodziców, choć są gatunki, których przedstawiciele wspólnie wysiadują jaja. Wśród młodych wyróżnia się, zależnie od stopnia rozwoju piskląt, gniazdowniki, półgniazdowniki i zagniazdowniki.

Ptaki mogą prowadzić osiadły, przelotny lub wędrowny tryb życia. Niektóre gatunki są aktywne w dzień, inne w nocy. Współczesne ptaki zamieszkują wszystkie strefy geograficzne i klimatyczne Ziemi. Opanowały praktycznie wszystkie środowiska, tworząc wiele odmian i ras. Ptaki spełniają wiele ważnych funkcji. Utrzymują stan równowagi biologicznej - zjadają bezkręgowce, gryzonie i inne zwierzęta. Padlinożercy spełniają funkcję sanitarną. Owocożerne rozsiewają nasiona, niektóre także zapylają kwiaty. Człowiek wykorzystuje ich mięso, jaja (ptactwa łownego, a nade wszystko drobiu). Systematyka ptaków nie jest ostatecznie ustalona. Za obowiązujący system przyjmuje się system A. Wetmore`a z 1960 roku. Wyróżnia on 28 rzędów ptaków. Nauką zajmującą się ptakami jest ornitologia.